احسان نراقی در 86 سالگی درگذشت

زمان انتشار: ۱۲:۵۸ ۱۳۹۱/۰۹/۱۲

احسان نراقی از طرفدارن جامعه شناسی بومی بود که در جوانی تمایلات کمونیستی داشت اما بعد ها با دوری از این عقاید به حکومت پهلوی نزدیک و مشاور «فرح دیبا» شد. او بهترین حکومت را در ایران «مشروطه سلطنتی» می دانست.

به گزارش فارس، «احسان نراقی» صبح امروز (یکشنبه ۱۲ آذر ۱۳۹۱) در سن ۸۶ سالگی در منزل خود واقع در تهران درگذشت. به همین مناسبت نگاهی به زندگی نامه وی می اندازیم.احسان نراقی استاد دانشگاه و جامعه شناس ایرانی، فرزند حسن نراقی و نوه آیت الله ملااحمد نراقی و نتیجه ملاهادی نراقی (از علما و بزرگان دینی معروف به فاضلیین نراقیین) در سال ۱۳۰۵ در شهر کاشان تولد یافت.
نویسنده کتاب علوم اجتماعی و سیر تکوینی آن تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در کاشان به اتمام رسانید و در سال ۱۳۲۶ برای ادامه تحصیل به سوئیس عزیمت کرد. او در دانشگاه ژنو که وابسته به کمونیست­های یهودی بود، در رشته علوم اجتماعی به تحصیل پرداخت.

پس از آن دکترای جامعه­شناسی را در دانشگاه سوربن فرانسه اخذ کرد. در مدت تحصیل و اقامت در سوئیس به عنوان یکی از عناصر فعال در فعالیت­های کمونیستی شهرت یافت.

نراقی در سال ۱۳۲۸ در فستیوال جوانان کمونیست در بوداپست شرکت کرد و در سال ۱۳۲۰ نیز ریاست هیئت ایرانی شرکت کننده در برلین شرقی را به عهده داشت. او پس از فراغت از تحصیل، به عنوان کارشناس خاورمیانه و ایران در یونسکو مشغول کار شد و ضمن اعلام انزجار از نظرات و عقاید توده­ای و کمونیستی خود، اعلام کرد که ترویج مرام کمونیستی در ایران ممکن نیست و بهترین حکومت در ایران مشروطه سلطنتی است.

نراقی پس از مراجعت و اقامت در کشور به تناوب در اداره آمار عمومی، شورای عالی فرهنگی، مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، دانشسرای عالی، شورای عالی اقتصاد، کمیته عالی انقلاب اداری اشتغال داشت و نیز عضو انجمن بین المللی جامعه­شناسی و انجمن بین المللی مطالعات علمی در ایران بود و همچنین در سال ۱۳۴۴ در ساواک به تدریس اشتغال داشت.

او هم­چنین در داخل کشور با اعضای حزب ملت ایران و در خارج با عناصر جبهه ملی سوم در ارتباط بود. ساواک در سال ۱۳۵۲ چنین نوشته است: نامبرده فردی است شهرت طلب که دارای زیربنای فکری متمایل به چپ بوده و احتمالا از طرف یکی از کشورهای غربی تقویت و مورد استفاده واقع می­شود و تلاش دارد برای به دست آوردن مشاغل بهتر در آینده خود را به مقامات موثر کشور نزدیک کند. این گزارش در ادامه می­افزاید که تمجید از نامبرده زیانی نخواهد داشت و می تواند بلندگوی تبلیغاتی موافق باشد.

*نراقی از نظریه­پردازان حزب رستاخیز بود 
نراقی که از نظریه­پردازان حزب رستاخیز بود و به عنوان مشاور ساواک با نصیری و پاکروان همکاری می­کرد. وی پس از پیروزی انقلاب اسلامی دستگیر و پس از چندی از زندان آزاد شد و به خارج از کشور رفت.

بعد از فراغت از تحصیل مدتی در یونسکو مأمور مطالعه در علوم اجتماعی خاورمیانه و ایران شد. بعد به دانشیاری و استادی دانشکده ادبیات برگزیده شد و مؤسسه تحقیقات اجتماعی(بنیاد اولیه دانشکده فعلی علوم اجتماعی دانشگاه تهران) را بنیاد نهاد و خود به مدیریت آن انتخاب شد. 

نراقی قبل از انقلاب با «امیرعباس هویدا» و «شاپور بختیار» رابطه نزدیکی داشت. هم چنین به هنگام مدیریتش در مؤسسه مطالعات اجتماعی ، چهره هایی نظیر «ابوالحسن بنی صدر» نیز در این نهاد دولتی مشغول به کار بوده اند.

بیشترین شهرت نراقی به واسطه دیدارهای خصوصی اش با «محمد رضا پهلوی» در واپسین سال حکومتش برای جلوگیری از انقلاب بود، همچنین وساطت وی میان دولت هویدا و روشنفکران بر این شهرت افزود.

احسان نراقی در ابتدای دولت دکتر مصدق، مترجم آیت الله کاشانی در برابر خبرنگاران خارجی بود.
وی بر این عقیده اصرار داشت که تنها راه نجات ایران اصلاحات است به همین دلیل با هرگونه حرکت انقلابی مخالف است.

نواده لیبرال «ملا احمد نراقی» از مخالفان جدی اندیشه و عملکرد «علی شریعتی» و نیز چپ گرایی سیاسی است.
تازه ترین کتاب نراقی با عنوان «پایان یک رویا»، مجموعه نوشتاری علیه کمونیسم – لنینیسم و اتحاد جماهیر شوروی است.
از وی کتاب هایی چون «جامعه، جوانان، دانشگاه» ؛ «غربت غرب» ؛ «آزادی، حق و عدالت»؛ «آن چه خود داشت»؛ «طمع خام»؛ «از کاخ شاه تا زندان اوین»؛ «اقبال ناممکن» ؛ «آزادی» و «در خشت خام» منتشر شده است.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

مطالب پربازدید

مصاحبه