توسط انتشارات سروش:

«انسان شناسی یاریگری» دکتر مرتضی فرهادی به انگلیسی ترجمه می شود

نویسنده:

زمان انتشار: ۰۳:۱۱ ۱۳۹۲/۱۱/۶

در حالی که از یک سو هژمونی علوم اجتماعی و انسانی غرب بر ذهن و اندیشه ی اساتید و دانشجویان رشته های علوم اجتماعی سایه افکنده و امکان اندیشه ورای نظریه های آن ها را سخت کرده و از سوی دیگر اندک منتقدان علوم اجتماعی عمده نقدهای خود را از منظری فلسفی وانتزاعی بنا می نهند، دکتر مرتضی فرهادی شاید از معدود افرادی باشد که آستین همت را بالا زده و با گام گذاشتن به میدان تجربی، عمر و همت خویش را مصروف تحقیقات و طرح دیدگاه هایی نموده که بسیاری از نظریه های مردم شناختی و جامعه شناختی اروپا محور را به چالش کشیده است.

آخرین کتاب پروفسور مرتضی فرهادی استاد مردم شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی با عنوان «انسان شناسی یاریگری»  توسط انتشارات سروش به انگلیسی ترجمه می شود. به گزارش پایگاه علوم اجتماعی اسلامی ایرانی روابط عمومی انتشارات سروش با اعلام این خبر افزود پس اعلام رای شورای ترجمه انتشارات سروش، یافتن مترجمی سرشناس و خبره جهت ترجمه این اثر فاخر در دستور کار این انتشارات قرار گرفته است.

در حالی که از یک سو هژمونی علوم اجتماعی و انسانی غرب بر ذهن و اندیشه ی اساتید و دانشجویان رشته های علوم اجتماعی سایه افکنده و امکان اندیشه ورای نظریه های آن ها را سخت کرده و از سوی دیگر اندک منتقدان علوم اجتماعی عمده نقدهای خود را از منظری فلسفی وانتزاعی بنا می نهند، دکتر مرتضی فرهادی شاید از معدود افرادی باشد که آستین همت را بالا زده و با گام گذاشتن به میدان تجربی، عمر و همت خویش را مصروف تحقیقات و طرح دیدگاه هایی نموده که بسیاری از نظریه های مردم شناختی و جامعه شناختی اروپا محور را به چالش کشیده است. فرهادی ثمره نیم قرن پژوهش میدانی مردم شناختی خود در ایران در زمینه مشارکت و تعاون را در قالب چند نظریه در این کتاب ارائه کرده است.

به گزارش پایگاه علوم اجتماعی اسلامی ایرانی دکتر مرتضی فرهادی با بیش از ۵۰ سال پژوهش در حوزه فرهنگ ایرانی تا کنون نزدیک به ۱۰۰ مقاله علمی و پژوهشی و ۱۰ عنوان کتاب به جامعه علمی ایران و فرهنگ دوستان عرضه کرده اند. انسانشناسی یاریگری آخرین کتاب منتشر شده از این مردم شناس پر کار ایرانی است که توسط نشر ثالث در سال ۸۸ به بازار نشر عرضه شده است. پیش از این  کتاب «فرهنگ یاریگری در ایران»(درآمدی بر مردم شناسی و جامعه شناسی تعاون در ایران )، جلد اول (یاریگری در کشت کاری و آبیاری ) که در سال ۱۳۷۳ توسط مرکز نشر دانشگاهی عرضه شده بود برنده جایزه نخست نهمین جشنواره روستا (وزارت جهاد سازندگی ) و کتاب برگزیده سیزدهمین دوره کتاب سال جمهوری اسلامی در زمینه علوم اجتماعی و کتاب برجسته هفتمین دوره کتاب های برگزیده دانشگاه های کشور از سوی دانشگاه تهران شده  بود.

همچنین کتاب «واره نوعی تعاونی سنتی کهن و زنانه در ایران ، درآمدی به مردم شناسی و جامعه شناسی تعاون و مشارکت مردمی» که در سال ۱۳۸۰ توسط معاونت ترویج و مشارکت مردمی وزارت جهاد کشاورزی به چاپ رسیده بود به عنوان کتاب برگزیده بیستمین دورة کتاب سال جمهوری اسلامی در زمینة علوم اجتماعی شناخته شد و همچنین برنده جایزه و دیپلم افتخار سومین جشنواره ملی زن و روستا (عذرا) شده بود. همچنین دکتر فرهادی ۴ اثر جدید در زمینه مردم شناسی توسعه پایدار، انسان شناسی جنگ، جلد دوم کتاب یاریگری در ایران و  فرهنگ کار در ایران را در دست انتشار دارد. چاپ دوم کتاب انسان شناسی یاریگری نیز در آینده ای نزدیک به بازار عرضه می شود.

دکتر فرهادی تنها محقق ایرانی است که صاحب نظریه در زمینه توسعه بومی است. دانش ها و فناوری های بومی و سنتی ایران، فرهنگ یاریگری و تعاون در ایران، فرهنگ کار، مردم شناسی اقوام و نواحی ایران، گیاه مردم شناسی و مردم شناسی توسعه پایدار تنها گوشه ای از موضوعات مورد بررسی ایشان در نیم قرن پژوهش میدانی بوده است.

کتاب انسان شناسی یاریگری که نمودی از تلاشهای 50 ساله این استاد ایرانی است شامل یک مقدمه بلند و یازده مقاله است که فصول یازدهگانه این کتاب را تشکیل داده اند. فصول ابتدایی کتاب درباره «پیشینه و ضرورت های یاریگری(مشارکت و تعاون) و نیز فضای مفهومی مشارکت و نظریه های همکاری و گونه شناسی  نظریه های مربوط به همکاری در کار اندیشه ورزان و دانشمندان علوم اجتماعی و نیز «ساخت های جهانی همکاری» است. در فصل نهم و یکی از مهمترین فصلهای کتاب به یکی از مهمترین موضوعات درفضای اخیر علوم اجتماعی ایران  یعنی «نظریه ی تکروی و ناهمکاری ایرانیان وبه ویژه کشاورزان ایرانی» پرداخته شده است. یکی از مشهورترین احکام درباره ی ایرانیان به طور اعم وکشاورزان به طور اخص، گمانه یا گزاره ی «تکروی ایرانیان» و به ویژه کشاورزان ایرانی است. این گزاره با تکرار در کار میدانی خانم لمبتون در نیم قرن گذشته، صبغه ی علمی به خود گرفته است. (ص404) دکتر فرهادی اهمیت این نظریه را از جهاتی چند مورد توجه قرار می دهد از جمله این که در بعد سیاسی آن، از یک سو درسطح ملی گریزگاهی فراخ، نامریی و با کمترین هزینه را برای مدیران مسئولیت گریز فراهم می کند تا بار شکست برنامه های کلان را از دوش صاحبان قدرت و مسئولین برداشته و بر شانه ی مردم بگذارد. (ص405) از سوی دیگر در سطح بین المللی نیز این مساله روی سیاه پانصد ساله ی استعمار را در گذشته، وکشورهای مرکز را امروز نزد ایرانیان وکشورهای پیرامون سپید می کند. در پس افتادگی توسعه ای و شکست برنامه های کلان در ایران وکشورهایی نظیر، آن ها هیچ گناهی ندارند. این ملت و فرهنگ ایران وکشورهایی نظیراست که به خاطر فردگرایی و… عقب افتاده اند. آن ها عقب افتاده اند و نه عقب نگه داشته شده. (ص406) علاوه بر این مولف به دلایل روانی و علمی اشاعه ی این نظریه یا گزاره نیز پرداخته است. در ادامه این فصل مولف دلایل رسوخ ونفوذ تکروی ایرانیان ضمن تشریح  به تحقیقات و مطالعات کمی وکیفی انجام شده درباره ی همکاری و یاریگری ایرانیان اشاره کرده و در پایان نتیجه می گیرد برخلاف گزاره های رایج ایرانیان در بسیاری از زمینه های اجتماعی دارای روحیات مشارکت جویانه و همکاری هستند.

فصل دهم کتاب به موضوع «فرهنگ ایرانی و مشارکت» اختصاص پیدا کرده است. در این فصل عنوان شده است که  هم تعدد و افزونی و دایره ی واژگان برای همکاری ومشارکت و انواع آن، هم ترکیب و ریشه شناسی این واژگان می تواند در فهم کم وکیف یاری درجامعه ی ما درگذشته کمک کند. واژگان بسیار فارسی و عربی مترادف و متباین همکاری، نشان از کاربرد بسیار آن در زندگی ایرانیان بودهاست و اهمیت همکاری را در این جامعه، و فرهنگ آن نشان می دهد. (ص464)

بخش انتهایی کتاب نیز پیوست «انسان شناسی یاریگری: نگاهی به مشارکت های سنتی زنان ایرانی با محور اصلی همیاری (همیاری همگرا و واگرا)» می باشد که در آن به انواع همیاری های زنان ایرانی در نقاط مختلف ایران اشاره شده است. در مجموع می توان اثر حاضر را قدمی مبنایی و مهم در راستای تغییر پارادایم در فضای علوم اجتماعی مدرن که غالب مسایل اجتماعی را از دریچه ی منفعت شخصی و تنازع برای بقا تحلیل می کند، قلمداد کرد. اما مهجوریت این اثر و نیز مولف دلسوز آن، آن را تاکنون از توجهی که باید از سوی جامعه ی علمی جلب می شد به دور داشته است.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

مطالب پربازدید

مصاحبه