خودخواهی و خودپرستی غربی‎ها/ تعدیل منفت ‏طلبی در شرق

زمان انتشار: ۱۶:۱۶ ۱۳۹۱/۰۵/۳۰

بقایی در مورد اینکه ریشه منفعت‏طلبی افراطی افراد در چه مسائلی است هم تصریح کرد: طبیعی است که در همه جوامع بشری برخی از مردم به نفع خویش زندگی می‎کنند و دیگران را نادیده می‎گیرند این ویژگی در دنیای بسیار ماشینی غرب که اندیشه‎های مکانیکی بر آن غلبه دارد بسیار مشهود است.

یک محقق و پژوهشگر حوزه فلسفه و ادبیات با
بیان اینکه در جوامع غربی مهار علم به دست عشق و اخلاق نیست، ولی در جوامع شرقی که
هنوز دیدگاه
های
عارفانه و صفای باطن در آنها بیشتر مشهود است منفعت‏طلبی به مفهوم خودخواهی و خودپرستی
کمتر در آنها دیده می‏شود.

دکتر محمد بقایی ماکان درمورد تعریف منفعت
طلبی فردی و مرز آن با منافع جمعی به خبرنگارمهر گفت: منفعت‏طلبی به طور کلی و نهایتاٌ
حاصل خودخواهی است، ولی با نگاهی روانشناسانه می
توان آن را مبنای آرزوهایی دانست که هر فرد برای
دست یافتن به آنها تلاش می
کند. از این منظر منفعت ‏طلبی را نمیتوان
مردود دانست.

 وی افزود: برای مثال وقتی کسی نفع خود را
در فعالیت
های
علمی یا اقتصادی می‏بیند در واقع منفعت فردی او شامل جامعه نیز می
شود.
بنابراین مفهوم این اصطلاح را از دو منظر باید مورد توجه قرار داد و نباید آن را به
طور قطع نفی یا اثبات کرد، بلکه حقیقت آن در عمل آشکار می
شود.

 این محقق و پژوهشگر حوزه فلسفه و ادبیات  در مورد اینکه چرا ما کمتر به منافع جمعی توجه می‏کنیم
و روحیه منفعت‏طلبی افراطی در برخی‏ها در جامعه بالاست هم اظهارداشت: اگر منفعت‏طلبی
را از منظر خودپرستی و خودخواهی بنگریم که نتیجه آن سود و رفاه شخصی باشد که در حوزه
انحصارطلبی قرار می
گیرد برای جامعه زیان آور است و هرچه یک جامعه
از چنین افرادی بیشتر شکل بگیرد طبیعتاً مشکلات و تضادهای اجتماعی در آن بیشتر می
شود.

 بقایی در مورد اینکه ریشه منفعت‏طلبی افراطی
افراد در چه مسائلی است هم تصریح کرد: طبیعی است که در همه جوامع بشری برخی از مردم
به نفع خویش زندگی می
کنند و دیگران را نادیده میگیرند
این ویژگی در دنیای بسیار ماشینی غرب که اندیشه
های مکانیکی بر آن غلبه دارد بسیار مشهود است.

 وی افزود: زیرا در این جوامع مهار علم به
دست عشق و اخلاق نیست، ولی در جوامع شرقی که هنوز دیدگاه
های عارفانه و صفای باطن در آنها بیشتر مشهود است
منفعت‏طلبی به مفهوم خودخواهی و خودپرستی کمتر در آنها دیده می‏شود. ولی با این همه
نباید از نظر دور داشت که جوامع شرقی به جهت تأثیری که از فرهنگ غرب به خصوص در سال‏های
اخیر تحت تأثیر وسایل ارتباطی پذیرفته‏اند صفای باطن و دیدگاه
های عاطفی
را رفته رفته از دست می‏دهند و مسائلی پدید می‏آورند که تا چند دهه پیش برای یک شرقی
غیرقابل تصوربوده است.

 این نویسنده و مترجم یادآورشد: شواهد بارز
این منفعت‏طلبی‏ها را در ابعاد مادی و فرهنگی می
توان همه روزه در صفحات حوادث مطبوعات به روشنی
دید که گاه برای یک دستمال، قیصریه‏ای را به آتش می
کشند و نشان میدهد که به قول عبدالواسع جبلی شاعر قرن پنجم هجری
انصاف، وفا و مروت از میان ما رخت بربسته است و می
رود که حکم کیمیا را پیدا کند.

 این پژوهشگر مسائل فرهنگی در مورد اینکه از
چه طریق می
توان
روحیه منفعت‏طلبی افراطی افراد را تعدیل کرد تا جامعه‏ای متوازن در پیگیری منافع فردی
و جمعی داشته باشیم هم گفت: از آنجا که سکان هدایت جامعه به دست مدیریت کلان هر کشوری
است مشکلاتی از این دست به طور طبیعی متوجه سررشته داری آن جامعه می‏شود. وقتی یک جامعه‏ای
به لحاظ معیشتی در تنگنا قرار می
گیرد و مسئولان آن جامعه به جای پذیرش مسئولیت‏ها
کمبودها را متوجه دستگاه آفرینش می
کنند و آن را چیزی در حد گرمای تابستان و سرمای
زمستان می‏دانند؛ طبیعی است که روشنی صداقت از جامعه رخت بر می‏بندد و ظلمت مغلطه در
میان مردم چهره می‏نمایاند و الگویی می‏شود برای آحاد مردم که نواقص اخلاقی و رفتاری
خود را متوجه عالم بالا سازند که برای جامعه مشکل آفرین می‏شود.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

مطالب پربازدید

مصاحبه