نگاهی به نوع پوشش خبری بحران یمن در رسانه های عربی

«لباس جدید پادشاه»؛ هدیه رسانه های عربی به «ملک سلمان»

نویسنده:

پایگاه علوم اجتماعی اسلامی ایرانی

زمان انتشار: ۱۲:۰۱ ۱۳۹۴/۰۲/۱۹

لباس تازه ای که ملک سلمان با آن قامت سیاست های عربستان را پوشانده است در چشم همه ناظران با اصول سیاسی و انسانی در تناقض است، اما رسانه های عربی تلاش می کنند تا این پوشش تازه را زیبا و چشم نواز نشان دهند و از این نکته غافلند که این کوشش آن ها در تصویر سیاست های سعودی تغییری چندانی ایجاد نکرده است.

ماجرای این روزهای پادشاه عربستان بی شباهت به داستان «لباس جدید پادشاه» نیست. پادشاهی که بدون لباس به میان مردم آمده بود و با تعریف اطرافیان از لباس جدید او همگان به اجبار از این پوشش تازه تعریف می کردند؛ غافل از اینکه زشتی های او چشم همه را پرکرده است! لباس تازه ای که ملک سلمان با آن قامت سیاست های عربستان را پوشانده است در چشم همه ناظران با اصول سیاسی و انسانی در تناقض است، اما رسانه های عربی تلاش می کنند تا این پوشش تازه را زیبا و چشم نواز نشان دهند و از این نکته غافلند که این کوشش آن ها در تصویر سیاست های سعودی تغییری چندانی ایجاد نکرده است.

حمله به یمن و کشتار مردم، تلاش برای ائتلاف سازی علیه گروه های مردمی در این کشور و سیاست ضد دموکراتیک آل سعود هیچ کدام به چشم این رسانه ها نمی آید و تنها هدف جدی آنان تقابل با گروه «انصارا…» و سیاست حوثی ها در یمن است. روزنامه سعودی الریاض یکی از این رسانه هاست که موضع گیری هایش نسبت به یمن در همین چارچوب قابل تحلیل است. این روزنامه عربستانی با مطالب مختلف به دنبال القای این خط خبری و تحلیلی است که شیعیان یمن و گروه های مردمی مقصر اصلی ناآرامی ها در این کشور هستند. این روزنامه برای تقویت ائتلاف عربستان علیه یمن به پررنگ کردن نقش ایران در بحران این کشور می پردازد تا با ایجاد این انحراف در اذهان علاوه بر تقویت ائتلاف، اقدامات ضد انسانی در یمن را پشت دشمنی های کهنه پنهان کند.

تاکید بیش از حد این روزنامه بر نقش ایران در یمن و انتخاب تیترهایی با این مضامین در خبرهای خود نمونه ای از این راهبرد است. این روزنامه چند روز پیش با پوشش اخبار یمن این عناوین را منتشر کرده بود: «علی عبدالله صالح خواستار گفتگوی سیاسی و پایان دادن به جنگ است» الریاض حتی پس از عدم همکاری پاکستان برای پیوستن به ائتلاف نیز خبرهایی از جلسات مشترک وزیر دفاع سعودی با فرمانده ارتش پاکستان برای هماهنگی های نظامی را منتشر کرد تا این فضا را به سمت مورد نظر خود منحرف سازد و همراهی نکردن مجلس پاکستان و اعتراض نهادهای مردمی این کشور را نادیده گیرد.

ائتلاف برای انحراف

«انحراف اذهان» یکی از شیوه هایی است که رسانه ها برای اثرگذاری بر افکار عمومی در پیش می گیرند و هرگاه كه افكار عمومي نسبت به يك مسئله حساس می شود، با تعریف جریان های خبری یا ایجاد خط خبری موازی آن را به سوي ديگري هدايت می کنند. در این زمینه رسانه ها تلاش می کنند در خط خبری اصلی نیز تحریف هایی را به وجود بیاورند تا سیاست های مورد نظرشان برجسته سازی شود.

العربیه نیز با شیوه ای مشابه با تیترهایی چون «آمريكا از حوثی‌ها خواست پای میز مذاکره بنشیند»؛ «یمن به زودی به عضویت شورای همکاری خلیج در خواهد آمد»؛ «یمن ایران را به تلاش برای نقض محاصره دریایی متهم کرد» به دنبال ایجاد تحریف در واقعیت رخ داده در این کشور هستند. مرور عناوین خبری العربیه درباره یمن نشان می دهد که مخاطبان آن کمتر نشانی از تعداد کشته های مردم در عملیات های ائتلاف عربستانی می بینند و به جای آن بر کشته شدن سربازان عربی تاکید می شود که برای پایان بحران یمن در حال جنگ با حوثی ها هستند. فارغ از اینکه اصل ماجرا و تحلیل سیاست های در پیش گرفته شده از سوی هر دوجبهه چیست؛ این نوع مواجهه رسانه های عربی با حمله عربستان به یمن یک چیز را نشان می دهد؛ ائتلاف نا نوشته ای در میان رسانه های عربی نیز به وجود آمده است تا واقعیت را مطابق سیاست های آل سعود منعکس کنند.

الجزیره یکی دیگر از رسانه های عربی نیز در همین زمینه ضمن همراهی با سیاست های کلی این رسانه ها بر وجود دخالت های خارجی در یمن تاکید می کند. این درحالی است که تجاوز نیروهای سعودی در همین باره اصلا به چشم سردبیران این شبکه خبری نمی آید. الجزیره در همین باره به انعکاس خبر اعلام آمادگی «نیروهای داوطلب مردمی مبارزه با داعش» برای دفاع از مردم یمن می پردازد و این تیتر را برای آن انتخاب می کند: «سازمان بدر برای دفاع از یمن اعلام آمادگی کرد»

انتشار امواج موافق از لندن

یکی دیگر از انحرافاتی که در این جریان رسانه ای مورد نظر بوده است، خطاب «دولت یمن» به کابینه رئیس جمهور مستعفی این کشور است. بنگاه خبری بی بی سی در همراهی با این نوع مواجهه با انقلاب مردم در یمن از عنوان «دولت در تبعید» استفاده می کند و به پوشش اخبار و اظهار نظرهای آنان به خصوص در مواردی که علیه ایران است، می پردازد. بی بی سی پس از اظهار نظرهای وزیر امور خارجه ایران برای حل بحران یمن با تیتر «دولت یمن پیشنهاد ایران برای آتش‌بس را رد کرد» به پوشش اظهار نظرهای سخنگوی دولت سابق این کشور که در قطر به سر می برد، پرداخت.

این بنگاه خبری انگلیسی به جای پوشش تجاوزات عربستان سعودی به خاک یمن همواره سعی می کند از دخالت ایران در این کشور صحبت کند و بدون ارائه اسنادی در این باره اظهار نظرهای اعضای دولت سابق یمن و یا تحلیل های کارشناسان و مقامات اروپایی آمریکایی را منتشر کند.

این رسانه در استفاده عناوین برای جبهه مردمی یمن نیز برخورد جالبی دارد و از عنوان «شورشیان یمن» برای آن ها استفاده می کند. مخاطبان این رسانه از یاد نبرده اند که بی بی سی در اقدامی متفاوت نیروهای گروهک داعش در سوریه را «پیکارجویان سوری» خطاب می کرد. بار معنایی متفاوتی که در نام گذاری های این رسانه انگلیسی برای دولت سابق یمن و جبهه مردمی این کشور در مقایسه با بحران های دیگر منطقه ای وجود دارد به روشنی از سیاست های رسانه ای این بنگاه خبری پرده بر می دارد.

الریاض، العربیه و الجزیره با همراهی بی بی سی می کوشند لباس جدید سیاست های پادشاه عربستان را چشم نواز نمایش داده و با انحراف افکار عمومی اقدامات جنگی این کشور را به نفع منطقه نشان دهند اما نباید فراموش کنند که مخاطبان در عصر تازه رسانه ای، پویاتر از گذشته به دنبال کشف واقعیت هستند و شکسته شدن «انحصار در روایت رویدادها» با وجود رسانه های فراوان، اثرگذاری بر افکار عمومی را با پیچیدگی های بیشتری روبرو ساخته است.

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

مطالب پربازدید

مصاحبه