مهندسی روابط اخلاقی در جامعه اسلامی از منظر قرآن

زمان انتشار: ۱۹:۰۷ ۱۳۹۱/۰۱/۱۷

ما برای تبیین اهمیت مهندسی روابط اخلاقی در جامعه اسلامی، در ابتدا باید نکاتی را مورد توجه و بررسی قرار دهیم تا بهتر به هدف مطلوب نائل شویم:
الف ـ ما معتقدیم خداوند سبحان، نسبت به بندگان خود رئوف و مهربان است، والله رئوف رحیم و در حدیث نبوی آمده: «الخلق الناسُ کلُهمْ عیال الله فأجبُ الی اللهِ اَنْفَقُهُم لعیله»[1] «همه ی بندگان، بمنزله عیال و عائله خداوند می باشند.» بنابراین رفاه و آسایش و عزت و کرامت بندگان مورد عنایت خاص خداوند کریم می باشد چون در روایت تصریح شده آن کس نزد خدا محبوب تر است که بیشتر به عیال خداوند انفال کند.
ب ـ خداوند کریم، چون بندگان خود را دوست دارد، فرمان داده که فقط او را بپرستند[2] زیرا شرافت و بزرگواری و وحدت و سربلندی جوامع بشری، در سایه ارتباط مستقیم با مالک الملک و الملکوت میسر می باشد و لا غیر. و انسان ها، در سایه پرستش مستقیم حق تعالی، به لشکر عظیم توحید ملحق می شوند و به القاب: مؤمنین متقین، محسنین و صالحین مفتخر می گردند. و به فوز و فلاح می رسند و از قد

رمز موفقیت در پیاده شدن مسائل اخلاقی
خداوند متعال، بندگان مؤمن را برادر یکدیگر معرفی می فرماید. با این معرفی، احساسات همه سپاهیان لشکر توحید را بر می انگیزد تا به حکم آنکه برادر یکدیگرند با عشق و محبت و صفا و احساسات عاطفی با یکدیگر برخورد کنند. در ایجاد انس و الفت بین طبقات مختلف این اولین قدم مؤثر می باشد، آنگاه با اعلام برادری و اخوت در جامعه توحیدی، همه را به اتحاد و همبستگی دعوت می فرماید.[7] و آنها را از تفرقه و اختلاف بر حذر می دارد[8] و عواقب سوء نزاع و اختلاف را بر امت مسلمان روشن می کند. اکنون از جامعه متحد که روح اخوت و برادری بر آن حاکم است، می خواهد که در انجام خیرات و نیکی ها بر یکدیگر سبقت گیرند و در کارهای پسندیده و خوب به یکدیگر کمک نمایند و از تجاوز بپرهیزند.
مهندسی روابط و وظائف اخلاقی در جامعه اسلامی
اکنون که روح وحدت و اتفاق و اخوت بر جامعه اسلامی ما حاکم است، انتظار می رود، کلیه مسائل اخلاقی آن چنان که خداوند حکیم فرمان داده است، در آن رعایت گردد و هرکس به وظیفه خود عمل کند و تمام افراد با برخورداری از رفاه کلی و آسایش خاطر و امنیت حقوقی، مالی و حفظ شخصیت و شرف خود، به خوشبختی و سعادت واقعی نائل گردند. ما به توفیق و استمداد از خداوند منان، هندسه روابط و وظائف یک مسلمان متعهد را در چهار ضلع، تقدیم می داریم:
ضلع اول: وظایف مسلمان نسبت به گروه های خاصی از جامعه ی اسلامی.
ضلع دوم: وظایف مسلمان نسبت به گروه های مختلف خارج از جامعه ی اسلامی.
ضلع سوم: وظایف مسلمان نسبت به کل گروه های عام از جامعه اسلامی.
ضلع چهارم: وظایف اخلاقی و فردی یک مسلمان.
ضلع اول
وظیفه ی انسان مؤمن نسبت به طبقات خاصی از جامعه اسلامی
1. پدر و مادر 

وَوَصَّینَا الْإِنسَانَ بِوَالِدَیهِ إِحْسَانًا(46/ 15)
فَلاَ تَقُل لَّهُمَآ أُفٍّ وَلاَ تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلاً کرِیمًا(17/ 23)
2. پدر و مادر مشترک
وَإِن جَاهَدَاک عَلى أَن تُشْرِک بِی مَا لَیسَ لَک بِهِ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا وَصَاحِبْهُمَا فِی الدُّنْیا مَعْرُوفًا(31/ 15)
3. فرزندان
یا بُنَی لَا تُشْرِک بِاللَّهِ إِنَّ الشِّرْک لَظُلْمٌ عَظِیمٌیا بُنَی أَقِمِ الصَّلَاةَ وَأْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنکرِ وَاصْبِرْ عَلَى مَا أَصَابَک(31/ 17ـ 13)
4. همسران سازگار
وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ(4/ 18)
5. همسران ناسازگار
وَاللاَّتِی تَخَافُونَ نُشُوزَهُنَّ فَعِظُوهُنَّ وَاهْجُرُوهُنَّ فِی الْمَضَاجِعِ وَاضْرِبُوهُنَّ فَإِنْ أَطَعْنَکمْ فَلاَ تَبْغُواْ عَلَیهِنَّ سَبِیلاً(4/ 34)
6. همسران مطلقه
وَإِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاء فَبَلَغْنَ أَجَلَهُنَّ فَلاَ تَعْضُلُوهُنَّ أَن ینکحْنَ أَزْوَاجَهُنَّ إِذَا تَرَاضَوْاْ بَینَهُم بِالْمَعْرُوفِ(31/ 232)
7. خویشان
وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِی تَسَاءلُونَ بِهِ وَالأَرْحَامَ(4/ 1)
فَآتِ ذَا الْقُرْبَى حَقَّهُ(30/ 38)
8. حقوق ایتام
وَآتُواْ الْیتَامَى أَمْوَالَهُمْ(4/ 2)
9. مسائل عاطفی ایتام
وَیسْأَلُونَک عَنِ الْیتَامَى قُلْ إِصْلاَحٌ لَّهُمْ خَیرٌ وَإِنْ تُخَالِطُوهُمْ فَإِخْوَانُکمْ(2/ 22)
10. مستضعفین
وَمَا لَکمْ لاَ تُقَاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ وَالْمُسْتَضْعَفِینَ مِنَ الرِّجَالِ وَالنِّسَاء وَالْوِلْدَانِ(4/ 75)
11. فقرا و مستمندان
وَالَّذِینَ فِی أَمْوَالِهِمْ حَقٌّ مَّعْلُومٌ لِّلسَّائِلِ وَالْمَحْرُومِ(70/ 24)
12. همسایگان خویش و بیگانه
وَبِالْوَالِدَینِ إِحْسَانًا وَبِذِی الْقُرْبَى وَالْیتَامَى وَالْمَسَاکینِ وَالْجَارِ ذِی الْقُرْبَى وَالْجَارِ الْجُنُبِ(4/ 36)
13. زیردستان
وَمَا مَلَکتْ أَیمَانُکمْ(4/ 36)
14. دوستان
وَالصَّاحِبِ بِالجَنبِ(4/ 36)
ترجمه آیات در مورد وظایف انسان مؤمن نسبت به گروه های چهار ده گانه
ما به انسان وصیت کردیم نسبت به پدر و مادر نیکی کند. سخنی که آنها را برجاند بر زبان جاری نسازید و با آنها با احترام سخن بگویید.
اگر آنها بکوشند که تو را نسبت به من مشرک نمایند، از آنها مپذیر اما در مسائل دنیوی در حد متعارف و پسندیده، با آنها همراهی کن.
ای فرزند من به خدای بزرگ شرک میاور. زیرا شرک گناه بزرگی است. ای فرزند نماز را بپا دار، به نیکی امر کن از زشتی و منکر باز دار. و صبر را پیشه خود نما.
به طور پسندیده و نیکو با زنان معاشرت کنید.
نسبت به همسرانی که از ناسازگاری آنها نگران هستید، نخست آنها را نصیحت کنید، اگر مفید نبود به طور موقت هم خوابگی را با آنها ترک کنید و اگر هیچ یک سود نبخشید، با شدت، عمل کنید، ولی اگر مطیع شما شدند هرگز در حق آنها ستمی روا مدارید.
اگر زنان خود را طلاق دادید تا مدت سر رسیده عده آنها، می توانید به طور شایسته ای آنها را نگهدارید و یا می توانید به خوشی رهایشان کنید، مبادا آنها را نگهدارید، و در حق آنها ستمی روا دارید، که بر خود ستم کرده اید.
نسبت به خداوندی که پیوسته به او سوگند می خورید و نیز نسبت به ارحام جانب تقوی را رعایت کنید. از نظر مالی حقوق خویشان خود را بپردازید.
در پرداخت اموال یتیمان کوتاهی مکن، حق آنها را بپرداز.
درباره یتیمان از تو می پرسند بگو اگر به اصلاح آنها بپردازید بهتر است تا رهایشان کنید و اگر با آنها آمیزش و رفاقت کنید رواست زیرا آنها برادران شما هستند.
10ـ چرا به حمایت مردان، زنان و کودکان مستضعف، تحت ستم، قیام نمی کنید و به جنگ نمی پردازید؟
11ـ در اموال دولت مردان حقوقی مشخص شده است، هم برای سائلین و هم برای محرومین.
12ـ خداوند سفارش فرموده نسبت به پدر و مادر و همسایگان آشنا و ناآشنا نیکی کنید.
13ـ و نیز نسبت به زیر دستان احسان کنید.
14ـ و همچنین نسبت به مصاحبان و دوستان خود احسان و نیکی را فراموش نکنید.
ضلع دوم
روابط و وظایف مسلمانان نسبت به گروه های مختلف خارج از جامعه توحیدی
اهل کتاب و اقلیت های مذهبی
وَلَا تُجَادِلُوا أَهْلَ الْکتَابِ إِلَّا بِالَّتِی هِی أَحْسَنُ إِلَّا الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ(29/ 46)
لَا ینْهَاکمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِینَ لَمْ یقَاتِلُوکمْ فِی الدِّینِ وَلَمْ یخْرِجُوکم مِّن دِیارِکمْ أَن تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَیهِمْ(60/ 8)
مشرکین و کفار متجاوز
وَقَاتِلُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ الَّذِینَ یقَاتِلُونَکمْ وَلاَ تَعْتَدُواْ إِنَّ اللّهَ لاَ یحِبِّ الْمُعْتَدِینَ(2/ 190)
منافقین
فَلاَ تَتَّخِذُواْ مِنْهُمْ أَوْلِیاء حَتَّىَ یهَاجِرُواْ فِی سَبِیلِ اللّهِ فَإِن تَوَلَّوْاْ فَخُذُوهُمْ وَاقْتُلُوهُمْ حَیثُ وَجَدتَّمُوهُمْ وَلاَ تَتَّخِذُواْ مِنْهُمْ وَلِیا وَلاَ نَصِیرً(4/ 89)
مستکبرین و مترفین
وَلَا تُطِعْ مَنْ أَغْفَلْنَا قَلْبَهُ عَن ذِکرِنَا وَاتَّبَعَ هَوَاهُ وَکانَ أَمْرُهُ فُرُطًا(18/ 28)
لاَ تَمُدَّنَّ عَینَیک إِلَى مَا مَتَّعْنَا بِهِ أَزْوَاجًا مِّنْهُمْ وَلاَ تَحْزَنْ عَلَیهِمْ وَاخْفِضْ جَنَاحَک لِلْمُؤْمِنِینَ(15/ 88)
ترجمه آیات وظایف نسبت به گروه های خارج از جامعه توحیدی
رفتار با اقلیت های مذهبی
الف ـ با اهل کتاب به بهترین طریق ممکن، برخورد و مجادله کنید مگر با ستمکاران آنها.
ب ـ خداوند شما را از دوستی به آن دسته از اهل کتاب و یا کفار که با شما نمی جنگند و تلاشی برای اخراج شما از شهرها ندارند، منع نمی فرماید.(یعنی با اهل کتاب بی آزار نیکی و عدالت کنید.)
رفتار با مشرکین و کفار متجاوز
با آنانکه با شما می جنگند، به خاطر خدا بجنگید اما تعدی و تجاوز روا مدارید که خداوند تجاوزکاران را دوست نمی دارد.
رفتار با منافقین
مبادا منافقین را به دوستی خود بگیرید جز آنکه در راه خدا هجرت کنند. اگر از رفتن به جهاد سر پیچی نمایند آنها را بگیرید و هر کجا بر آنها دست یافتید آنها را بکشید به هیچ عنوان آنها را برای خود دوست و یاور اختیار نکنید.
رفتار با مستکبرین ـ مترفین
پیروی و دنبال مکن آنان را که بر اثر عصیان و طغیان، دلشان را از یاد خود بگردانیدیم، اینان از هوای نفس خود پیروی می کنند و این اشراف ثروتمند ظالم، به تبهکاری پرداخته اند.
هیچ توجهی مکن به کسانی که از نعم دنیا بهره مند شده اند(به آنها و دارایی آنها بی اعتناء باش) غصه آنها را مخور اما در برابر مؤمنین به مدارا و با لینتِ و فروتنی عمل کن.
ضلع سوم:
روابط و وظایف اخلاقی یک مسلمان در برابر کل گروه های عام از جامعه اسلامی
1. وَأَقْرِضُوا اللَّهَ قَرْضًا حَسَنًا وَمَا تُقَدِّمُوا لِأَنفُسِکم مِّنْ خَیرٍ تَجِدُوهُ عِندَ اللَّهِ هُوَ خَیرًا وَأَعْظَمَ أَجْرًا وَاسْتَغْفِرُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِیمٌ(73/ 20)
2. وَإِن کانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَى مَیسَرَةٍ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَیرٌ لَّکمْ(280)
3. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ کونُواْ قَوَّامِینَ بِالْقِسْطِ(4/ 135)
4. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ لاَ تَأْکلُواْ أَمْوَالَکمْ بَینَکمْ بِالْبَاطِلِ إِلاَّ أَن تَکونَ تِجَارَةً عَن تَرَاضٍ مِّنکمْ(4/ 29)
5. وَذَرُواْ مَا بَقِی مِنَ الرِّبَا إِن کنتُم مُّؤْمِنِینَ(2/ 278)
6. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا تَدْخُلُوا بُیوتًا غَیرَ بُیوتِکمْ حَتَّى تَسْتَأْنِسُوا وَتُسَلِّمُوا عَلَى أَهْلِهَا(24/ 27)
7. فَإِن لَّمْ تَجِدُوا فِیهَا أَحَدًا فَلَا تَدْخُلُوهَا حَتَّى یؤْذَنَ لَکمْ وَإِن قِیلَ لَکمُ ارْجِعُوا فَارْجِعُوا(24/ 28)
8. وَإِذَا حُییتُم بِتَحِیةٍ فَحَیواْ بِأَحْسَنَ مِنْهَا أَوْ رُدُّوهَا(4/ 86)
9. وَقُل لِّعِبَادِی یقُولُواْ الَّتِی هِی أَحْسَنُ(17/ 53)
10. وَلاَ تَنقُضُواْ الأَیمَانَ بَعْدَ تَوْکیدِهَا(16/ 91)
11. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ أَوْفُواْ بِالْعُقُودِ(5/ 1)
12. وَالَّذِینَ هُمْ لِأَمَانَاتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رَاعُونَ(23/ 8)
13. خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِینَ(7/ 199)
14. وَلَا تُصَعِّرْ خَدَّک لِلنَّاسِ(31/ 18)
15. وَأَمْرُهُمْ شُورَى بَینَهُمْ(42/ 38)
16. وَالْکاظِمِینَ الْغَیظَ وَالْعَافِینَ عَنِ النَّاسِ(3/ 143)
وَإِذَا خَاطَبَهُمُ الْجَاهِلُونَ قَالُوا سَلَامًا(25/ 63)
17. وَلَا یغْتَب بَّعْضُکم بَعْضًا(49/ 12)
18. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا اجْتَنِبُوا کثِیرًا مِّنَ الظَّنِّ إِنَّ بَعْضَ الظَّنِّ إِثْمٌ وَلَا تَجَسَّسُوا(49/ 12)
19. یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا لَا یسْخَرْ قَومٌ مِّن قَوْمٍ عَسَى أَن یکونُوا خَیرًا مِّنْهُمْ وَلَا نِسَاء مِّن نِّسَاء عَسَى أَن یکنَّ خَیرًا مِّنْهُنَّ وَلَا تَلْمِزُوا أَنفُسَکمْ وَلَا تَنَابَزُوا بِالْأَلْقَابِ(49/ 11)
20. أَمْ یحْسُدُونَ النَّاسَ عَلَى مَا آتَاهُمُ اللّهُ مِن فَضْلِهِ(4/ 54)
ترجمه آیات در مورد وظایف انسان مؤمن نسبت به همه طبقات
به خدا قرض بدهید یک قرض پسندیده، زیرا آنچه را که برای خود از پیش می فرستید نزد خداوند کریم می یابید و آن به مراتب برای شما بهتر است.
اگر به آن کسی که قرض دادید به علت تنگدستی قدرت پرداخت ندارد مهلت دهید و اگر ببخشید بهتر است.
ای مؤمنین نسبت به همه افراد، عدالت را رعایت کنید و اصولاً عدالت را زنده و پایدار بدارید.
ای مؤمنین نکنند مالتان مخلوط به حرام شود، و مال یکدیگر را به ناحق نخورید، مالی که از طریق تجارت با رضایت فراهم گردد بر شما رواست.
اگر ایمان دارید چشم از ربا بپوشید و ربا را بر خود روا مدارید.
ای مؤمنین به خانه های غیر وارد نشوید جز آنکه اذن بگیرید و با علامتی صاحب خانه را مطلع نمایید و چون وارد شدید بر صاحبان خانه سلام کنید.
اگر کسی در خانه نباشد وارد نشوید تا آنکه صاحب اجازه فرا رسد و اجازه دهد و اگر به شما گفته شود برگردید مسلماً باید برگردید.
اگر مورد احترام و ستایش قرار گرفتید، شما بهتر از آن، آنان را مورد تحیت و احترام قرار دهید یا حداقل به همان مقدار پاس دهید.
ای پیامبر عزیز به بندگانم بگو، آنان باید همیشه سخن بهتر را بر زبان آرند مبادا شیطان بین آنها فتنه انگیزد.
10ـ سوگندهای خود را پس از آنکه محکم و استوار کردید، مشکنید.
11ـ ای مؤمنین به قراردادهای خود عمل کنید و به آنها پای بند باشید.
12ـ مؤمنین امانت دار هستند و به عهدهای خود وفادار.
13ـ عفو و بخشش را اختیار کن، به نیکی فرمان ده و از جاهلان اعراض کن.
14ـ از روی تکبر و غرور صورت از مردم برمتاب.
15ـ در کارها با مؤمنین مشاوره می کنند.
16ـ مؤمنین خشم خود فرو می نشانند و مردم را مورد عفو و بخشش خود قرار می دهند و چون جاهلان با آنان روبرو شوند به ملایمت پاسخ می دهند.
17ـ هرگز نباید فردی از شما غیبت کند دیگری را.
18ـ ای مؤمنین از گمان بد بپرهیزید و در کارهای یکدیگر تجسس و کنجکاوی نکنید(در اموری که به شما مربوط نیست تجسس نکنید).
19ـ ای مؤمنین نباید یکدیگر را مسخره کنید. از هم دینان خود عیب جویی مکنید و با نام های زشت یکدیگر را صدا نکنید.
20ـ حسد بردن بر مالی که خداوند به عده ای بخشوده روا نیست، چون آنها مأمورند از مال خود انفاق کنند.
ضلع چهارم
وظایف اخلاقی یک فرد مسلمان در جهت اصلاح خویشتن در جامعه اسلامی
با تواضع حرکت می کند
وَعِبَادُ الرَّحْمَنِ الَّذِینَ یمْشُونَ عَلَى الْأَرْضِ هَوْنًا (25/ 63)
از تکبر به دور است
وَلَا تَمْشِ فِی الْأَرْضِ مَرَحًا(31/ 18)
از عجب می پرهیزد
أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِینَ یزَکونَ أَنفُسَهُمْ بَلِ اللّهُ یزَکی مَن یشَاء(4/ 49)
در آنچه می شنود بررسی می کند
فَبَشِّرْ عِبَادِ الَّذِینَ یسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَیتَّبِعُونَ أَحْسَنَهُ(39/ 17ـ 18)
از آنچه یقین ندارد پیروی نمی کند
وَلاَ تَقْفُ مَا لَیسَ لَک بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ کلُّ أُولئِک کانَ عَنْهُ مَسْؤُولاً(17/ 36)
از دروغ و سخن باطل می پرهیزد
وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ(22/ 30)
راست می گوید
یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَکونُواْ مَعَ الصَّادِقِینَ(9/ 119)
از اسراف دوری می کند
وَلاَ تُبَذِّرْ تَبْذِیرًا(17/ 26)
صبور است
یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اصْبِرُواْ وَصَابِرُواْ وَرَابِطُواْ(3/ 200)
به آنچه می گوید عمل می کند
أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَکمْ(2/ 44)
بر گذشته افسوس نمی خورد
لِکیلَا تَأْسَوْا عَلَى مَا فَاتَکمْ وَلَا تَفْرَحُوا بِمَا آتَاکمْ(57/ 23)
از پلیدی دوری می کند
وَثِیابَک فَطَهِّرْ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ(74/ 5)
از مقررات تجاوز نمی کند و حسب توانایی زندگی می کند
وَمَن کانَ غَنِیا فَلْیسْتَعْفِفْ وَمَن کانَ فَقِیرًا فَلْیأْکلْ بِالْمَعْرُوفِ(نساء 4/ 6)
حلال خدا را حرام نمی کند
یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُواْ لاَ تُحَرِّمُواْ طَیبَاتِ مَا أَحَلَّ اللّهُ لَکمْ وَلاَ تَعْتَدُواْ إِنَّ اللّهَ لاَ یحِبُّ الْمُعْتَدِینَ وَکلُواْ مِمَّا رَزَقَکمُ اللّهُ حَلاَلاً طَیبًا وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِی أَنتُم بِهِ مُؤْمِنُونَ (5/ 87 ـ 88)
ترجمه آیات وظایف فردی چهارده گانه
بندگان حق تعالی به روی زمین با فروتنی راه می روند.
با تکبر روی زمین راه مرو.
آیا نمی بینی کسانی که دعوی پاک نفسی می کنند(در حالی که به هنگام عمل چنین نیستند) خداوند هر که را بخواهد پاک می کند.
بشارت ده بندگانم را که چون سخن ها بشنوند بهترین و نیکوترین را انتخاب کنند.
پیروی مکن از آنچه بدان علم نداری گوش و چشم دل تماماً باز خواست می شوند.(یعنی در برابر مسئولیت خود آگاه باش).
از سخن باطل و بیهوده(دروغ) اجتناب کنید.
ای مؤمنین بپرهیزید خدای را و با راستگویان باشید.
هرگز اسراف مدار.
ای مؤمنین صبور باشید و یکدیگر را به صبر و مقاومت سفارش کنید و مراقب کار دشمن باشید.
10ـ آیا مردم را به نیکی دعوت می کنید و خویشتن را فراموش کرده اید(البته که باید به آنچه می گویید عمل کنید).
11ـ هرگز بر گذشته و آنچه از دست شما می رود تأسف میخورید و به آنچه به شما رسد خوشحال نباشید(این آیه انسان را می سازد ک در برابر حوادث چون کوه پای برجا باشد ضررها و یا سودها کوچک ترین اثری در او نمی گذارند یعنی آن قدر قوی النفس شده که رفت و آمده برای او یکسان می باشد نه آنکه با یک پیش آمد جالب زاهد گردد و با یک حادثه کافر).
12ـ لباس هایت را پاک دار یعنی آنچه به تو متعلق دارد باید پاک باشد و از پلیدی بپرهیز.
13ـ هرکس از سرپرستان یتیم، غنی می باشد از تصرف خودداری کند و سرپرستان فقیر به اندازه نیاز و متعارف می توانند از مال یتیم استفاده نمایند.
14ـ ای مؤمنین آنچه را خداوند کریم بر شما حلال کرده شما بر خود حرام نکنید و تجاوزکار نباشید و آنچه را خداوند بر شما حلال فرموده، میل کنید.
فوائد دینداری و تقوی
1) و من یتقل الله
یجعل له مخرجا(65/ 2)
و یرزُقهُ مِنْ حَیثِ لا یحْتُسب(65/ 3)
یجعل له من امره یسرا(65/ 4)
یکفر عنه سیاته(65/ 5)
وَیعْظِمْ لَهُ أَجْرًا(65 / 5)
2) ان تتقوالله
بجعل لک فرقانا (8/ 9)
3) و لو ان اهل القری امنوا و اتقوا
لَفُتحْنا علیهمْ برکات مِنُ السَماء والارض(7/ 96)
4) یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَآمِنُوا بِرَسُولِهِ
یؤْتِکمْ کفْلَینِ(57/ 28)
و یجعل لکم نورا تمشون به(57/ 28)
5) یا أَیهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِیدًا
10ـ یصْلِحْ لَکمْ أَعْمَالَکمْ(33/ 71)
11ـ وَیغْفِرْ لَکمْ ذُنُوبَکمْ(33/ 71)
6) مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِّن ذَکرٍ أَوْ أُنثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ
12ـ
فَلَنُحْیینَّهُ حَیاةً طَیبَةً(16/ 97)
13ـ وَلَنَجْزِینَّهُمْ أَجْرَهُم بِأَحْسَنِ مَا کانُواْ یعْمَلُونَ(16/ 97)
7) إِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ
14ـ سَیجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا(19/ 96)
ترجمه آیات
ویژگی های دیندار و اثرات دنیایی تقوی و دینداری:
خداوند بر دیندار و متقی، راه خروج از حوادث و بلاها را می گشاید.
خداوند دیندار متقی را، از راه بی گمان روزی می بخشد.
خداوند، کار مردم دیندار را آسان می کند.
خداوند بدی های پیشین دین دار را می پوشاند.
خداوند به دین دار متقی پاداشی بزرگ عنایت می فرماید.
خداوند به دیندار متقی، بصیرت و بینایی خاصی مرحمت می کند که حق را از باطل به راحتی تشخیص می دهد.
خداوند از آسمان و زمین برکات خود را بر مردم دین دار شهرها و دیار می گشاید.
خداوند به دین داران متقی روشنایی خاصی قرار می دهد که راه حقیقی خود را بیابند و با آن نور به بهشت بروند.
خداوند، کار شما متقین دین دار را اصلاح می فرماید و او ضامن امور شما است.
10ـ خداوند، گناهان شما را می آمرزد.
11ـ خداوند، به دین داری که اعمالش صالح است زندگی پاک و آرام بخشی، عنایت می فرماید.
12ـ خداوند، بهترین پاداش را بر آنان مقرر می دارد.
13ـ خداوند، دین دار متقی را، محبوب القلوب همگان قرار می دهد(همه مردم او را دوست می دارند و احترامش می کنند).


منابع و مآخذ:
1. بحار، (96/ 118)
2. لاَّ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ سُبْحَانَهُ عَمَّا یشْرِکونَ(توبه 9/ 31)
وَقَضَى رَبُّک أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِیاهُ(اسراء 17/ 23)
3. أُفٍّ لَّکمْ وَلِمَا تَعْبُدُونَ مِن دُونِ اللَّهِ أَفَلَا تَعْقِلُونَ(انبیاء 21/ 67)
4. وَلِلَّهِ الْعِزَّةُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِینَ وَلَکنَّ الْمُنَافِقِینَ لَا یعْلَمُونَ(منافقین 63/ 8)
5. وَلاَ تَهِنُوا وَلاَ تَحْزَنُوا وَأَنتُمُ الأَعْلَوْنَ إِن کنتُم مُّؤْمِنِینَ(آل عمران3/ 139)
6. إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَینَ أَخَوَیکمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّکمْ تُرْحَمُونَ(49/ 10)
7. وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللّهِ جَمِیعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ(3/ 103)
وَأَنَّ هَذَا صِرَاطِی مُسْتَقِیمًا فَاتَّبِعُوهُ وَلاَ تَتَّبِعُواْ السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِکمْ عَن سَبِیلِهِ ذَلِکمْ وَصَّاکم بِهِ لَعَلَّکمْ تَتَّقُونَ(6/ 153)
و این راه مستقیم من است از آن پیروی کنید و از راههای مختلف پیروی نکنید که از راه حق منحرف میشوید. این سفارش پروردگار است برای شما.
«و شما راه اختلاف و تفرقه را کنار بگذارید و مانند کسانی که با وجود دلایل روشن راه تفرقه را پیموده اند، نباشید زیرا عذاب بزرگی برای آنان خواهد بود.»
8. وَلا تَکونوا کَالَّذینَ تَفَرَّ قوا وَاختَلَفوا مِن بَعدِ ما جاءَهُمُ البَیِّناتُ ۚ وَأُولـٰئِکَ لَهُم عَذابٌ عَظیمٌ(3/ 105)
«شما راه اختلاف و تفرقه را کنار بگذارید و مانند کسانی که با وجود دلایل روشن را تفرقه را پیموده اند، نباشید زیرا عذاب بزرگی برای آنان خواهد بود.»

دیدگاه تازه‌ای بنویسید:

*

مطالب مرتبط

مطالب پربازدید

مصاحبه