مصاحبه

  • گامی در راستای نظریه‌پردازیِ دینی در حوزۀ فرهنگ
    ۱۳۹۳/۰۲/۹ ۱۱:۵۲

    نظریۀ فرهنگی استاد مطهری منتشر شد

    نوآوری‌ها و ابتکارات این اثر عبارتند از: بدیع و بی‌پیشینه بودن موضوع؛ نقادی و ابطال مبانی و پایه‌های فلسفی علوم اجتماعی سکولار؛ کشف و ارائة منطق علامه مطهری در قلمرو فلسفة علوم اجتماعی؛ تکیه بر تکثرگرایی روش‌شناختی و خروج از چارچوب روش‌شناختی علوم اجتماعی سکولار (به واسطة عبور از دو انگارة تفسیرگرایی و تجربه‌گرایی و همچنين بهره‌گیری از نقل دینی)؛ تکیة بر رهیافت تلفیقی در مقام تحليل اجتماعي (به واسطة عبور از دو انگارة ساختارگرایی و عاملیت‌گرایی)؛ مفهوم‌سازی و اصطلاح‌پردازی علمی برای رویکردهای نظری و انديشه‌هاي علامه مطهری؛ صورت‌بندی گزاره‌ها و نظریه‌های علامه مطهری در قالب استدلال‌هاي برهانی.

  • ۱۳۹۲/۰۶/۳۱ ۱۷:۵۱

    از اثبات گرایی علم تا ابطال گرایی علم

    اينكه ما در باب تجربيّات، از شناخت سطحى به شناخت منطقى مى‏رسيم از اينجا ناشى مى‏شود كه ما در شناخت سطحى آنقدر شرايط را تغيير مى‏دهيم- مثلًا آنجا كه دارويى را براى بيمارى سل، يا انبساط را براى آهن تجربه مى‏كنيم- تا به اينجا مى‏رسيم كه غير از اين دو عامل: عامل حرارت و عامل آهن، عامل اين دارو و عامل بيمارى سل، عامل ديگرى نقش ندارد. وقتى اين دارو از آن جهت كه اين داروست نه چيز ديگر، روى بيمارى سل از آن جهت كه بيمارى سل است مؤثر واقع مى‏شود، ديگر محال است كه اين دارو در فرد ديگر اين اثر را نداشته باشد

  • اسلام و علوم اجتماعی
    ۱۳۹۰/۰۸/۲۸ ۲۰:۰۳

    روش شناسی علوم اجتماعی اسلامی

    نویسنده در این مقاله به شاخصهای معرفت شناسی و پاسخ جایگزین می پردازد. وی با تأکید بر روش اجتهاد، بر این باور است که نوشته های اندیشه وارن مسلمان، از سید جمال تا شهید صدر، با دوره های پیشینیان بسیار فرق دارد. در این روش، مسائل امت اسلامی، به ویژه رابطه فرد و جامعه، بررسی می شود، که تا پیش از آن، کمتر بدان می پرداختند.

  • ۱۳۸۹/۱۲/۱۳ ۱۶:۴۰

    علم و دین از نگاه اقبال لاهوری

    مقاله حاضر با پرداختن به نگرش اقبال لاهوری درباره علم جدید، دین، خدا و جهان طبیعت، نشان می دهد که در نظر او علم و دین نه در تعارض و نه در تمایز و جدایی بلکه در تعامل با یکدیگرند. آن هم از آن رو که وی معتقد است قرآن برخلاف تصور رایج عمده تکیه اش نه بر نظرورزی و توجه به امور انتزاعی و ذهنی بلکه بر تجربه و مشاهده و عمل است. بنابراین علوم جدید که با تکیه بر خرد استقرایی شکل گرفته اند هیچ تعارضی با روح تعالیم قرآنی و اسلامی ندارند و حتی جالب توجه اینکه از تعالیم قرآن بهره برده اند. از جانب دیگر اقبال لاهوری، واقعیت را یک کل تصور می نماید که دارای سطوح و ابعاد مختلف و متعددی است که هر یک از علم و دین با روش های خاص خویش می توانند ابعادی از این واقعیت کل را معلوم و آشکار سازند. بنابراین لازمه ارائه تفسیری جامع از واقعیت، تعامل علم و دین با یکدیگر است.